Afyonkarahisar Ulu Camii, Selçuklu mimarisinin önemli örneklerinden biri olarak, tarih boyunca birçok ziyaretçiyi kendine çekmiştir. 13. yüzyılda inşa edilen bu cami, mimari detayları ve özgün yapısıyla dikkat çekmektedir. Ahşap işçiliği ve zengin süslemeleri, yapıların sadece işlevselliğini değil, aynı zamanda estetik değerini de ön plana çıkarmaktadır. Bu cami, hem dini bir merkez olmasının yanı sıra, dönemin mimari anlayışını yansıtan bir kültürel miras niteliği taşımaktadır.

Afyonkarahisar Ulu Camii'nin mimari özellikleri:

• İnşaat Tarihi ve Kimliği: Anadolu Selçukluları döneminde, 1272-1277 yılları arasında, Afyon Sancak Beyi Nasredüddin Hasan tarafından yaptırılmıştır. Mimarı Emir Hacı Bey'dir.
• Malzeme ve Yapı: Tamamı ahşaptan, çivi kullanılmadan inşa edilmiştir. Beş sıra halinde, sekizerden 40 ahşap sütun üzerine oturtulmuştur; bu yüzden "Kırk Direkli Cami" olarak da bilinir.
• Plan ve Boyutlar: Enine dikdörtgen planlıdır ve hafif çarpıktır. Avlu içinde yer alır.
• Öne Çıkan Unsurlar:
  • Mihrap: Mermerden yapılmış olup, üzerinde altın yaldızla "Ayet el Kürsi" yazılıdır.
  • Minber: Ahşap minberde geometrik desenler, üçgen panolar ve geçmeler bulunmaktadır.
  • Kalem İşi Süslemeler: Mahfil tavanında, sütun başlarında, giriş kapısı üzerinde ve minber kapısında kalem işi süslemeler bulunur. Ancak bu süslemelerin büyük bir kısmı yıpranmıştır.
• Diğer Özellikler:
  • Taş mihrabı, altı sıra mukarnas ile süslenmiştir.
  • Caminin tek minaresi tuğladan yapılmış olup, yeşil sırlı tuğlalar baklava dilimi deseni oluşturacak şekilde dizilmiştir.
  • Kuzey, doğu ve batıda birer kapısı vardır.
  • Üst örtüsü, daha önce toprak dam iken şimdi çinko ile kaplanmıştır.